Hoe bereid je je als organisatie voor op een toekomst die fundamenteel onzeker is? Met scenarioplanning onderzoeken organisaties verschillende mogelijke toekomsten en wat die betekenen voor de keuzes van vandaag. Maar het begrijpen van toekomstscenario’s betekent nog niet automatisch dat mensen ernaar handelen. Tijdens de 6th International Conference on Anticipation in Milaan gaven Reinier Hattink en Femke Pennink een presentatie over een vaak onderbelichte dimensie van toekomstdenken: de rol van emotie en kunst in scenarioplanning.
De rol van emotie in toekomstdenken
Overheden, bedrijven en maatschappelijke organisaties gebruiken trendverkenningen en scenario’s om ontwikkelingen te duiden en zich voor te bereiden op een onzekere toekomst. Door data te analyseren en mogelijke toekomsten te onderzoeken, kunnen besluitvormers aannames ter discussie stellen, nieuwe opties ontdekken en strategieën ontwikkelen die niet afhankelijk zijn van één voorspelde toekomst.
Toch zien wij in de praktijk dat de combinatie van data en toekomstscenario’s niet altijd voldoende is. Besluiten worden uiteindelijk genomen door mensen. En mensen handelen niet alleen vanuit feiten en rationele overwegingen, maar ook vanuit emoties, ervaringen en identiteit. Scenario’s kunnen intellectueel overtuigend zijn en tegelijkertijd emotioneel worden afgewezen. Die emotionele dimensie krijgt in scenarioplanning nog relatief weinig aandacht.
Het inzetten van kunst in scenarioplanning kan ruimte bieden voor deze emotionele dimensie. Kunst kan voelbaar maken wat keuzes betekenen voor andere stakeholders, gemeenschappen en toekomstige generaties. Daarmee ontstaat ruimte voor empathie en voor gesprekken over wat er werkelijk op het spel staat. Wil je meer weten over de rol van kunst in scenarioplanning en hoe dit in de praktijk toegepast kan worden, lees dan het artikel hieronder of neem contact met ons op.
