Actualisatie Trendverkenning Publieke Dienstverlening

Sinds de trendverkenning Publieke Dienstverlening in 2024 verscheen, wordt deze door veel organisaties gebruikt om ontwikkelingen in en rond de publieke dienstverlening te begrijpen en vooruit te kijken naar de uitdagingen van morgen. Vanuit de sector ontstond daarom de behoefte om de trends opnieuw tegen het licht te houden. Welke ontwikkelingen zetten door? Wat is er veranderd of nieuw? En welke inzichten zijn inmiddels achterhaald? Deze vragen vormden de aanleiding voor deze actualisatie, die De Ruijter Strategie heeft geschreven in samenwerking met het Strategisch Netwerk Publieke Dienstverleners en de Staat van de Uitvoering.  

De wereld beweegt snel. Ontwikkelingen die nu zeker lijken, kunnen binnen een paar jaar alweer achterhaald zijn. Zo is het thema geopolitiek, sinds de herverkiezing van Trump, een stuk onzekerder geworden. Waar we in 2024 nog spraken over een toename van het defensiebudget naar 2% van het bbp, is dat inmiddels een stuk hoger geworden. Tegelijkertijd zien we bijvoorbeeld op het gebied van vergrijzing dat de trend zich precies doorzet zoals verwacht. Ook zien we dat de krappe arbeidsmarkt sinds 2024 iets is verruimd, al blijft er in cruciale sectoren een flinke krapte zichtbaar. 

Complexiteit als rode draad

De 30 trends zijn geordend rond drie thema’s: mensen, middelen en technologie. In de actualisatie is de opzet van de oorspronkelijke trendverkenning hetzelfde gebleven, maar zijn cijfers, ontwikkelingen en inzichten geactualiseerd, op basis van de meest recente bronnen. Net als in de oorspronkelijke trendverkenning beginnen we bij misschien wel de belangrijkste trend voor de publieke dienstverlening: de complexiteit van wet- en regelgeving (trend 0). Die complexiteit staat niet los van andere trends en is zowel een oorzaak als een gevolg van veel ontwikkelingen die aan bod komen. Daarmee vormt complexiteit  de rode draad door de hele trendverkenning en is ze belangrijk om de trends rond mensen, middelen en technologie in samenhang te begrijpen. 

De trendverkenning is onderdeel van de bredere Toekomstverkenning Publieke Dienstverlening 2035. De toekomstverkenning helpt om verder vooruit te kijken en heeft als centrale vraag: welke combinatie van mensen, middelen en technologie is nodig om de dienstverlening aan burgers en ondernemers in stand te houden en te verbeteren. Naast een trendverkenning bestaat de Toekomstverkenning uit verschillende andere producten, waaronder scenario’s, handelingsperspectieven voor verschillende doelgroepen en ontwikkelrichtingen. Deze zijn te vinden op de website van de Staat van de Uitvoering.  

Zelf met de geactualiseerde trendverkenning aan de slag

Als publieke dienstverlener kun je nu zelf weer aan de slag met deze geactualiseerde trendverkenning. Doordenk bijvoorbeeld welke trends voor jou het meest relevant zijn en welke de grootste impact gaan hebben op de behoeften van burgers en bedrijven en de dienstverlening die daarbij past. Maar ook voor de koers en de doelen van je organisatie of een specifieke afdeling. Een andere toepassing is binnen risicomanagement: wat betekenen de trends voor de beoordeling van strategische risico’s?   

Hoe je de trendverkenning als publieke dienstverlener gebruikt, vind je in de handleiding.  

Zoek je hierbij ondersteuning? De Ruijter Strategie heeft de afgelopen jaren bij meerdere publieke dienstverleners scenario- en strategiesessies begeleid, met behulp van de trendverkenning, de scenario’s en de ontwikkelrichtingen uit de Toekomstverkenning Publieke Dienstverlening 2035. Neem vrijblijvend contact met ons op om de mogelijkheden te bespreken.  

Projecten

Gemeenten, provincies en waterschappen

Traject Toekomstverkenning Publieke Dienstverlening 2035

In 2022 constateerde de Staat van de Uitvoering dat de politieke en beleidsmatige discussie en besluitvorming over de publieke dienstverlening vaak gebaseerd is op incidenten…

Bekijk project

“Er bestaan geen slechte scenario’s, alleen slechte voorbereidingen.”

Paul de Ruijter

“Met beeld en taal kun je de toekomst nu al vormgeven.”

Jolanda van Heijningen

“Je kunt de toekomst niet voorspellen, maar je deze wel voorstellen.”

Renate Kenter

“De complexiteit van de toekomst vraagt om multidimensionaal denken, anticiperen en handelen.”

Sharda Tewari

“Goed voorbereid zijn is beter dan hopen dat het goed komt.”

Reinier Hattink

“Strategie is pas waardevol als zij richting geeft én daadwerkelijk in beweging zet”

Rick van Schaik

“Onderzoek doen naar de toekomst is het mooiste dat er is.”

Femke Pennink

“Zonder duidelijk strategisch doel ben je een speelbal van de omstandigheden.”

Kwint Kramer

“De toekomst overkomt ons niet; we kunnen ons er actief op voorbereiden.”

Iris Lijkendijk

“Om na te kunnen denken over de toekomst, moet je zelf de cijfers op orde hebben”

Jannie Pruimers-Lanenga